Bu başlık, vurgulama biçiminize göre, 3-4 farklı anlama gelebilir.
Yani... "Yolcu her zaman haklıdır" manasına gelebileceği gibi, "Herkesin haklılık payı var ama yolcunun haklılığı daha fazla" anlamı da çıkabilir...
Bir de şu var: "Yığınla neden var. Sorumluları da belli. Fakat elde olmayan şeyler de var yani. Yolcu bunları göze alacak. Her yola çıkanın vaktinde hedefine ulaşacağını kim garanti edebilir. Ama müşteri de velinimetimiz. Ne dese haklıdır."
Söz konusu Türk Hava Yolları olunca... Sanırım en doğru tanımlama, sonuncusu olsa gerek.
Son iki haftadır, ağır kış koşulları yaşanıyor. Buzlanma, kar, tipi ve sisten yığınla uçuş iptal oldu. Yapılabilenler ise saatlerce rötardan sonra gerçekleşebildi.
Bir gerçek var ki, krizi yönetme biçimi sorunlu. Çünkü bir uçuş planlamasının başından sonuna, tek merci yok. Kurumlar yan yana çalışıyor. Senkronizasyonda problem olunca, zincirleme erteleme ve iptaller yaşanıyor.
Son iki haftadır, senkronizasyonda sorun oldu mu?
Evet oldu. Problem de burada zaten.
Sorun havada değil yerde!
Misal... İstanbul'da ikisi paralel üç pist var. Fakat iki pist aktif. Paralel pist, diğerine çok yakın yapıldığı için sadece yedek pist olarak tutuluyor. Hele, ters esen rüzgar pistlerden birini etkileyince büyük bir kaos yaşanıyor.
Türkiye'de, iniş kalkışlarda uçaklar arasında mil mesafesi, Avrupa'ya göre biraz fazla. Bu azalırsa, daha seri iniş kalkışlar olabilir.
Yine THY'nin kontrolünde olmayan şeyler var. Kule çok önemli. Modernize edilmesi ve profesyonelleşmesi gerek.
İki ya da üç uçuşta sorun yaşanırsa, bu tolere edilebiliyor belki ama sayı artınca zincirleme krizler yaşanıyor.
Neredeyse bütün uçuşlar karşılıklı. Yani, bir uçağın Van'dan İstanbul'a vaktinde kalkabilmesi için, İstanbul'dan gelen uçağın Van'a rötarsız ulaşması gerek. İstanbul'dan kalkan uçak da hangarda beklemiyor, o da bir başka yerden geldiğine göre... Varın gerisini siz hesap edin.
THY filosunda 179 uçak var. 40 iç hat, 149 dış hat olmak üzere toplam 189 noktaya uçuyor.
179 uçak, günde yaklaşık 1000 sefer yapıyor. Demek ki uçak başına düşen sefer sayısı 5'ten fazla.
Sadece geçen hafta yoğun kar yağışından dolayı, iki günde (salı ve çarşamba) iptal edilen sefer sayısı 900'ü bulmuş. THY'den yetkililerle görüştüm. Bu büyük kaosun toparlanması bile 3-4 gün sürmüş.
Şunu da unutmayalım: İstanbul, Avrupa'nın en önemli aktarma merkezi.
İptal ve ertelemeler yüzünden iki günde 10 bin yolcuya otel ayarlanmış. İkinci gün oteller tıkanmış.
Ankara'daki sis bulutu
Doğru, Esenboğa yoğun sis alan bir bölgeye kurulmuş, baştan hata yapılmış. Ama yakın zamanda havalimanında ILS yani yaklaşma sistemleri CAT3 seviyesine çıkarıldı. Bu, sıfır görüşte bile uçak inebilir demek... Ama firmalar genelde 150-200 metrenin altında riske girmiyor.
Dedim ya... Bizim güvenlik standartlarımız biraz yüksek. Dünyanın hiçbir yerinde olmadığı halde, bizde terminale girişte üst ve bagaj araması sıkı tutuluyor.
Yolcuyla başladık onunla bitirelim.
Uçak yolcusunun iki temel sıkıntısı var: Uçakta beklemek ve bilgiye geç ulaşmak...
Yukarıda binde birini saydığım sorunların hiçbiri yolcuyu enterese etmiyor. Etmez de...
En haklı yolcu!..